OYUN 'THE PLAY'

Yılın en çok ödül kazanan filmlerinden “Oyun” Kanal D Home Video tarafından yayınlandı. SİYAD tarafından özel ödül ve Adana Altın Portakal Film Festivali’nde Yılmaz Güney Anı Ödülü ile onurlandırılan “Oyun”, aralarında New York Tribeca Film Festivali ödülü ve En İyi Akdeniz Belgeseli ödülü de olan toplam on dört ödül sahibi. Pelin Esmer’in sinema filmi tadındaki bu belgeseli Mersin Arslanköy’de yaşayan dokuz kadının kendi yaşam öyükülerinden yola çıkarak bir tiyatro oyunu sahneye koyma çabalarını ve bu süreçte geçirdikleri değişimi anlatıyor. “Oyun” Türk sinema eleştirmenlerinin yanısıra Le Monde ve CNN’den övgü dolu yorumlar almıştı.

Ödüller (2006)

Tribeca Uluslararası Film Festivali (ABD)
En İyi Yeni Belgesel Film Yönetmeni Ödülü

Trieste Uluslararası Film Festivali (İtalya)
En İyi Belgesel Film Ödülü

Créteil Kadın Filmleri Festivali (Fransa)
En İyi Belgesel Film Ödülü

Navarra Punto de Vista Film Festivali (İspanya)
Seyirci Ödülü

Nürnberg Türkiye/Almanya Film Festivali (Almanya)
Jüri Özel Ödülü Vitoria

Yeni Avrupa Filmleri Festivali (İspanya)
İnsan Hakları Ödülü

Adana Altın Koza Film Festivali (Türkiye)
Yılmaz Güney Anı Ödülü

Boston Türk Filmleri Festivali (ABD)
En İyi Belgesel Film Ödülü

CMCA Akdeniz Belgesel Film Ödülleri (Uluslararası)
Büyük Ödül (En İyi Akdeniz Belgeseli), FR3 ve ENTV (Cezayir Televizyonu) Özel Ödülleri

SİYAD 39. Türk Sineması Ödülleri (Türkiye)
Özel Ödül

SİNOPSİS Behiye, Cennet, Fatma F., Fatma K., Nesime, Saniye, Ümmü, Ümmüye ve Zeynep Toros dağlarında bir köyde yaşayan, günlerini tarlada, inşaatta, evde ve bitmek tükenmek bilmeyen işlerde çalışarak geçiren dokuz köylü kadındır. Kadınlar yaşamın ezici yükünü hafifletmek için bu defa bambaşka bir nedenle bir araya gelirler. Amaçları kendi hayatlarından yola çıkarak bir tiyatro oyunu yazmak ve oynamaktır. O zamana kadar kapısından bile geçmeye korktukları okulda toplanırlar; müdür Hüseyin beyle çalışırlar; kendilerine bile anlatmaya çekindikleri hayat hikayelerini ortaya döker, hayatlarıyla yüzleşirler. Günlerce, köyün erkeklerinin meraklı bakışları altında, durmak yorulmak bilmeden çalışırlar, tartışırlar ve bir oyun çıkarırlar. "Kadının Feryadı!". Bu belgesel film, oyunun oluşma sürecini ve kadınların bu süreçte geçirdiği değişimi anlatıyor.

Yorum ve Eleştiriler

Türk Basını
Fatih Özgüven, Radikal
"Tabii bu hafta asıl 'Oyun'a gitmelisiniz. 'Oyun'daki kadınlar gerginliği falan boşvermişler, yönetmenleri sayesinde kamerayla aralarında varolabilecek gerginliği de aşmışlar, üstelik bu çok eğlenceli ve beklenmedik derecede yaratıcı 'kurmacamsı belgesel'de seyirciyi de eğlencelerine ortak etmeyi bilmişler. Seyirci olarak, bağımsız-bağımlı herhangi bir filmden de daha ne beklersiniz ki zaten? Seyredin ve mutlu olun."

Atilla Dorsay, Sabah
"Oyun- Pelin Esmer'in çok ödüllü belgeseli sinemalarda. Mersin Arslanköy'de kadın olmanın sorunlarını bir tiyatro oyununda yansıtan köylü kadınların portresi, sürekli bir mizahla birlikte eşsiz bir sosyolojik belge oluşturuyor. "

Alin Taşçıyan, Milliyet
"Uluslararası festivallerde büyük yankı uyandıran ve ödüller kazanan "Oyun" Türk sinema tarihinin en iyi filmlerinden biri. 'Oyun' izlediğimiz bütün gişe filmlerinden daha eğlenceli, daha keyifli,daha coşkulu ve daha dokunaklı. Kaçırmayın!"

Atilla Dorsay, Sabah
"Pelin Esmer'in büyük başarısı, bize köylü-kentli ayrımını nerdeyse unutturan, tüm doğallığı içinde yakalanmış, tanımayı ve diyelim ki köy kahvesinde birlikte oturup sohbet etmeyi isteyeceğimiz bir avuç kadını (ve elbette yanıbaşlarındaki erkekleri) tanıtabilmesinde. Ve bunu yaparken, zorlama bir belgeci tavrına değil, gerçek ve özgün bir kadın girişimine yaslanmasında... yürekli kadınlar topluluğu, gerçekten de izlenmeye değer bir gösteri oluşturuyorlar. Hem eğlenmek, hem öğrenmek, hem düşünmek için..."
 

Yabancı Basın
Le Monde:
"San Sebastian'da bir Türk keşfi... Pelin Esmer'in "Oyun"u konusunun gücü ve oyuncularının dehasıyla öne çıkıyor."
Time/CNN:
"Pelin Esmer’in Oyun’u sesini duyurabilmekle kazanılan gücün neşeli bir kutlaması."
New York Magazine:
"Kaçırmayın."
TimeSquare.com:
"Aydınlatıcı, dokunaklı ve ilham verici."
Le Journal du Pays Basque :
"San Sebastian Film Festivali'de güzel sürprizler… ilginç bir bakış açısı, güçlü (çünkü evrensel) bir konu, çarpıcı bir sinemasal olgunluk."
Le Journal du Pays Basque:

"Bu muhteşem küçük film seyredenlerin yüzüne kocaman bir gülücük kondurdu."
Gara:
"Pelin Esmer'in çarpıcı belgeseli Oyun'u görene kadar her şeyin göreceli olduğunu sanıyorsunuz. Her şey göreceli, iyi öyküler dşında ; onlar evrensel. "

Euskonews&Media:
"Türkiye'den Pelin Esmer'in harika belgeseli. Dahiyane, eğlenceli ve toplumsal eliştiriyle dolu bir macera. Yanıbaşımızdaki insanların taze gerçekliğini kayda geçirmeyi başarmış nefis bir belgesel. Hafızamdan kolay kolay silinmeyecek yüzler."
 

Yapım Notları
Pelin Esmer Toroslar'daki köylerinde tiyatro yapan bu kadınların varlığını bir gazetede okuduğu bir haber sayesinde öğrendi ve hemen köylerine gitti, önce tebrik etmek sonra da onlarla ilgili bir belgesel yapma fikrini paylaşmak için. Hiç çekim yapmadan beraber birkaç gün geçirdiler ve birbirlerini tanımaya çalıştılar. Kadınlar üç hafta sonra yeni bir oyunun hazırlıklarına başlayacaklarını söylediler. Oynadıkları ilk oyun başka bir köyde geçen bir öyküyü anlatıyordu ve pek ısınamamışlardı. Bu kez o güne kadar paylaşmaya çekindikleri öykülerini kendi hayat öykülerini, lise müdürü Hüseyin Bey'e anlatacaklar, Hüseyin Bey onların da katkısıyla bu öykülere dayalı bir oyun yazacak ve hep beraber köylerinde sahneleyeceklerdi. Pelin Esmer'in Oyun filmini çekmeye karar vermesinde en belirleyici unsur bu oldu.

Pelin Esmer daha sonra yalnızca bir kez yaşanabilecek bir olaya şahit olabilmek ve filme çekebilmek için üç hafta içinde çok kısıtlı imkanlarla üç kişilik bir ekip oluşturdu ve Arslanköy'e gitti. Beş buçuk hafta köyün lojmanında kaldılar ve bu süre içinde doksan dört saatlik film çektiler. Yönetmenin asıl ilgisini çeken şey kadınların tiyatro yoluyla vermek istedikleri mesajın ötesinde, tek tek karakterler ve oyunu sahneleme aşamasında yaşadıkları süreç ve değişimdi. Pelin Esmer çektiği doksan dört saatlik filmi yetmiş dakikalık bir film haline getirmek için iki yıl boyunca farklı montajlar denedi. Sonuçta söylemek ya da söyletmektense görmeye ve göstermeye çalışan, kurmaca ile belgesel arasında bir film ortaya çıktı.

Film tamamlandıktan, hatta festivallere gitmeye başladıktan sonra bile Arslanköylü kadınların hayatında görünürde, gündelik hayatlarında değişen hiçbir şey olmadı. Hayat mücadeleleri oldukça ağır şartlarda aynen sürüyor ama bu mücadele içindeki duruş biçimlerinde, kendileriyle, eşleriyle, çocuklarıyla ve etraflarıyla olan ilişkilerinde önemli ve olumlu bir değişiklik var. Aslında belki değişmediler de kendilerine biraz daha yaklaştılar. Yaşamlarında önemli anlar da yaşanmadı değil. Örneğin filmin İstanbul Film Festivali'ndeki gösterimine katıldılar. Geçtiğimiz günlerde de aralarından ikisi San Sebastian'da bir film festivaline davet edildi, Nisan'da ilk kez yurt dışına çıkacaklar. Bu arada eşlerinden bazıları da tiyatroya oyuncu olarak katıldı.

Onlar için hem "Oyun", hem hayat devam ediyor.